Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 8685-20:2018 về Quy trình kiểm nghiệm vắc xin - Phần 20: Vắc xin nhược độc phòng bệnh Newcastle do Ban kỹ thuật tiêu chuẩn quốc gia TCVN/TC/V 2 Vắc xin và chế phẩm sinh học dùng cho thú y biên soạn, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố. Tiêu chuẩn này quy định chi tiết các yêu cầu kỹ thuật, phương pháp thử nghiệm và quy trình đánh giá chất lượng đối với vắc xin nhược độc phòng bệnh Newcastle ở gia cầm.

Phạm vi áp dụng và đối tượng điều chỉnh

Tiêu chuẩn này áp dụng đối với các cơ quan kiểm nghiệm, tổ chức, cá nhân có hoạt động liên quan đến việc sản xuất, nhập khẩu, lưu hành và đánh giá chất lượng vắc xin nhược độc đông khô phòng bệnh Newcastle (bệnh dịch tả gà) tại Việt Nam. Các chủng virus vắc xin áp dụng bao gồm chủng Lasota, chủng B1, chủng F, chủng Mukteswar, chủng Clone 30 và các chủng virus nhược độc tương đương khác.

Tài liệu viện dẫn liên quan

Để thực hiện quy trình kiểm nghiệm theo tiêu chuẩn này, cần áp dụng đồng thời với TCVN 8685-1 về Quy trình kiểm nghiệm vắc xin - Phần 1: Quy định chung. Các yêu cầu về môi trường, trang thiết bị và thao tác cơ bản phải tuân thủ nghiêm ngặt theo phần quy định chung này.

Quy định về thiết bị, dụng cụ, hóa chất và nguyên liệu

• Thiết bị và dụng cụ: Hệ thống tủ ấm, tủ lạnh sâu, máy ly tâm, kính hiển vi quang học, các dụng cụ thủy tinh vô trùng chuyên dụng phục vụ nuôi cấy và phân tích vi sinh vật.
• Động vật và trứng thí nghiệm: Trứng gà có phôi từ đàn gà sạch mầm bệnh (SPF) hoặc đàn gà khỏe mạnh không có kháng thể kháng virus Newcastle; gà thí nghiệm từ 2 đến 3 tuần tuổi, khỏe mạnh, chưa được tiêm phòng vắc xin Newcastle và có kết quả xét nghiệm kháng thể âm tính.
• Môi trường nuôi cấy: Các loại môi trường thạch dinh dưỡng, canh thang, môi trường Sabouraud để phục vụ công tác kiểm tra độ thuần khiết và vô trùng.

Quy trình kiểm tra các chỉ tiêu cảm quan

• Trạng thái vật lý: Bánh vắc xin đông khô phải xốp, đồng nhất, không bị co teo, không bị nóng chảy và không chứa vật thể lạ.
• Màu sắc: Có màu sắc đặc trưng của tá dược và chủng virus theo công bố của nhà sản xuất (thường có màu hồng nhạt hoặc trắng ngà).
• Độ hòa tan: Vắc xin phải tan nhanh và hoàn toàn trong dung môi pha loãng đi kèm trong vòng 1 đến 2 phút, tạo thành dung dịch đồng nhất, không bị vón cục hay lắng cặn.

Quy trình kiểm tra độ thuần khiết (vô trùng)

Vắc xin phải đảm bảo hoàn toàn vô trùng, không bị nhiễm các vi sinh vật tạp nhiễm khác:

• Kiểm tra vi khuẩn và nấm mốc: Cấy vắc xin đã hoàn nguyên vào các môi trường nuôi cấy tiêu chuẩn, tiến hành nuôi cấy ở nhiệt độ thích hợp và theo dõi trong vòng 7 đến 14 ngày. Kết quả yêu cầu không có sự phát triển của bất kỳ khuẩn lạc vi khuẩn hoặc nấm mốc nào.
• Kiểm tra mycoplasma và các virus tạp nhiễm khác: Thực hiện theo các phương pháp sinh học phân tử hoặc nuôi cấy đặc hiệu trên môi trường chuyên dụng để đảm bảo vắc xin sạch hoàn toàn các tác nhân gây bệnh truyền nhiễm khác.

Quy trình kiểm tra độ an toàn

Phép thử an toàn được thực hiện nhằm đảm bảo vắc xin không gây ra phản ứng phụ nghiêm trọng hoặc gây chết động vật thí nghiệm:

• Phương pháp tiến hành: Sử dụng ít nhất 10 con gà thí nghiệm khỏe mạnh, nhạy cảm. Tiêm cho mỗi con gà một liều vắc xin cao gấp 10 lần (hoặc 100 lần tùy theo hướng dẫn cụ thể của từng chủng vắc xin) so với liều khuyến cáo sử dụng của nhà sản xuất.
• Theo dõi và đánh giá: Theo dõi toàn bộ số gà thí nghiệm trong thời gian từ 10 đến 14 ngày. Vắc xin được đánh giá là đạt tiêu chuẩn an toàn nếu tất cả gà thí nghiệm đều sống khỏe mạnh, không có bất kỳ triệu chứng lâm sàng nào của bệnh Newcastle hoặc các phản ứng cục bộ và toàn thân nghiêm trọng do vắc xin gây ra.

Quy trình kiểm tra hiệu lực (độ lực)

Hiệu lực của vắc xin được đánh giá thông qua hai phương pháp chính là xác định hiệu giá virus và thử thách cường độc:

• Xác định hiệu giá virus (EID50 hoặc ELD50): Tiến hành pha loãng vắc xin theo các nồng độ thập phân và tiêm vào phôi trứng gà từ 9 đến 11 ngày tuổi. Tính toán hiệu giá virus dựa trên tỷ lệ phôi chết hoặc gây nhiễm. Hiệu giá virus tối thiểu phải đạt từ 10^6.0 EID50 trên một liều vắc xin (hoặc theo tiêu chuẩn đăng ký của nhà sản xuất).
• Phương pháp thử thách cường độc: Tiêm vắc xin cho một nhóm gà thí nghiệm theo liều khuyến cáo. Sau 14 đến 21 ngày, tiến hành công độc cho nhóm gà đã tiêm vắc xin và nhóm gà đối chứng (không tiêm vắc xin) bằng virus Newcastle cường độc chủng chuẩn. Theo dõi trong 14 ngày tiếp theo.
• Tiêu chuẩn đánh giá hiệu lực: Nhóm gà đối chứng phải có tỷ lệ chết hoặc biểu hiện bệnh điển hình đạt từ 80% đến 100%. Trong khi đó, nhóm gà đã được tiêm vắc xin phải được bảo hộ an toàn với tỷ lệ sống và không biểu hiện bệnh đạt tối thiểu từ 80% trở lên.

Hiệu lực thi hành

TCVN 8685-20:2018 có hiệu lực kể từ ngày được Bộ Khoa học và Công nghệ công bố ban hành, thay thế hoặc bổ sung các quy định kiểm nghiệm trước đây đối với dòng vắc xin nhược độc phòng bệnh Newcastle tại Việt Nam.