Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 14195-3:2024 về Đất, đá quặng antimon - Phần 3: Xác định hàm lượng chì - Phương pháp quang phổ hấp thụ nguyên tử quy định quy trình kỹ thuật nhằm xác định chính xác hàm lượng chì trong các mẫu đất, đá và quặng antimon. Đây là văn bản kỹ thuật quan trọng trong lĩnh vực địa chất, khoáng sản, giúp thống nhất phương pháp thử nghiệm và đánh giá chất lượng quặng trên phạm vi cả nước.

Đối tượng áp dụng của tiêu chuẩn bao gồm các phòng thử nghiệm hóa-lý, các tổ chức đánh giá sự phù hợp, các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực khai thác, chế biến khoáng sản và các cơ quan quản lý nhà nước có liên quan đến việc phân tích, kiểm định chất lượng đất, đá quặng antimon.

- Hệ thống cấu trúc của bộ tiêu chuẩn TCVN 14195

• Bộ tiêu chuẩn quốc gia TCVN 14195 về Đất, đá quặng antimon được xây dựng đồng bộ với nhiều phần khác nhau nhằm phân tích toàn diện các thành phần trong quặng.
• Phần 1: Quy định phương pháp xác định hàm lượng antimon và hàm lượng asen bằng phương pháp oxi hóa khử với chất chuẩn là kali bromat.
• Phần 2: Quy định phương pháp khối lượng để xác định hàm lượng lưu huỳnh có trong mẫu.
• Phần 3: Quy định phương pháp quang phổ hấp thụ nguyên tử để xác định hàm lượng chì (nội dung trọng tâm của tiêu chuẩn này).

- Nguyên lý của phương pháp quang phổ hấp thụ nguyên tử (AAS) xác định chì

• Phương pháp dựa trên việc hòa tan hoàn toàn mẫu thử đất, đá quặng antimon bằng hỗn hợp các axit thích hợp để chuyển chì về dạng dung dịch.
• Dung dịch mẫu sau đó được nguyên tử hóa bằng ngọn lửa (thường là ngọn lửa không khí - axetylen) trong thiết bị quang phổ hấp thụ nguyên tử.
• Tiến hành đo độ hấp thụ quang học của hơi nguyên tử chì ở bước sóng đặc trưng (thường là 283,3 nm hoặc bước sóng phù hợp khác) và so sánh với dãy dung dịch chuẩn để tính ra hàm lượng chì trong mẫu ban đầu.

- Các yêu cầu kỹ thuật trong quy trình phân tích

• Chuẩn bị mẫu thử: Mẫu đất, đá quặng antimon phải được gia công, nghiền mịn đến kích thước hạt theo quy định, sấy khô ở nhiệt độ tiêu chuẩn và bảo quản trong bình hút ẩm trước khi tiến hành cân phân tích.
• Thiết bị và dụng cụ: Sử dụng máy quang phổ hấp thụ nguyên tử (AAS) được trang bị đèn nguồn phát xạ vạch phổ của chì (đèn catốt rỗng - HCL hoặc đèn phóng điện không cực - EDL), hệ thống đầu đốt và các dụng cụ thủy tinh đo thể tích đạt tiêu chuẩn chất lượng cao.
• Hóa chất và thuốc thử: Toàn bộ hóa chất, axit (như axit nitric, axit clohydric, axit flohydric) và nước dùng trong quá trình phân tích phải có độ tinh khiết cao (loại tinh khiết phân tích - AR) để tránh gây sai số cho kết quả đo.
• Xây dựng đường chuẩn: Chuẩn bị một dãy các dung dịch tiêu chuẩn chì có nồng độ chính xác và đo độ hấp thụ để thiết lập đồ thị đường chuẩn. Đường chuẩn phải đảm bảo độ tuyến tính cao trong khoảng đo.

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 14195-3:2024 có hiệu lực thi hành kể từ ngày được công bố bởi cơ quan nhà nước có thẩm quyền về khoa học và công nghệ. Việc áp dụng tiêu chuẩn này giúp nâng cao độ tin cậy, tính chính xác và sự thống nhất của các kết quả thử nghiệm hàm lượng chì trong quặng antimon tại Việt Nam.