Tóm tắt Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 5465-1:2009 (ISO 1833-1:2006) về Vật liệu dệt - Phân tích định lượng hóa học - Phần 1: Nguyên tắc chung của phép thử

Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 5465-1:2009 hoàn toàn tương đương với tiêu chuẩn quốc tế ISO 1833-1:2006. Đây là văn bản kỹ thuật nền tảng quy định các nguyên tắc chung, phương pháp luận và quy trình cơ bản để tiến hành phân tích định lượng hóa học các hỗn hợp xơ dệt. Dưới đây là chi tiết nội dung tóm tắt từ Điều 1 đến Điều 4 của tiêu chuẩn này:

- Phạm vi áp dụng (Điều 1)

• Tiêu chuẩn này quy định các phương pháp chung để phân tích định lượng hóa học đối với các loại hỗn hợp xơ dệt khác nhau, bao gồm cả hỗn hợp hai thành phần và hỗn hợp ba thành phần.
• Các phương pháp được nêu trong tiêu chuẩn này được thiết kế để sử dụng kết hợp với các phần cụ thể khác của bộ tiêu chuẩn TCVN 5465 (ISO 1833), nhằm xác định chính xác thành phần phần trăm khối lượng của từng loại xơ trong mẫu thử.
• Tiêu chuẩn cũng đưa ra các hướng dẫn chi tiết về quy trình loại bỏ các chất không phải là xơ (như chất hồ, chất béo, chất hoàn tất) trước khi tiến hành phân tích định lượng chính thức.

- Tài liệu viện dẫn (Điều 2)

• Tiêu chuẩn này viện dẫn các tài liệu kỹ thuật liên quan để đảm bảo tính thống nhất và độ chính xác cao nhất cho phép thử. Các tài liệu viện dẫn bao gồm các tiêu chuẩn về phương pháp lấy mẫu vật liệu dệt, phương pháp xác định độ ẩm thương mại và các tiêu chuẩn về dung môi, hóa chất dùng trong phòng thí nghiệm.
• Việc áp dụng các tài liệu viện dẫn này là bắt buộc để đảm bảo kết quả thử nghiệm có giá trị pháp lý và kỹ thuật đồng nhất giữa các phòng thử nghiệm khác nhau.

- Thuật ngữ và định nghĩa (Điều 3)

• Chất không phải là xơ: Là tất cả các chất bám trên bề mặt xơ hoặc được đưa vào trong quá trình sản xuất, gia công sản phẩm dệt (ví dụ: dầu, mỡ, sáp, chất hồ, chất nhuộm, chất hoàn tất) mà có thể được loại bỏ bằng các dung môi thích hợp mà không làm thay đổi cấu trúc hóa học của bản thân xơ dệt.
• Khối lượng khô tuyệt đối: Là khối lượng của xơ dệt thu được sau khi sấy khô ở điều kiện tiêu chuẩn (nhiệt độ 105 độ C cộng trừ 3 độ C) cho đến khi khối lượng không thay đổi giữa các lần cân liên tiếp.
• Hỗn hợp xơ: Sự kết hợp vật lý của hai hoặc nhiều loại xơ dệt khác nhau trong cùng một sản phẩm dệt (sợi, vải hoặc sản phẩm may mặc).

- Nguyên tắc chung của phép thử (Điều 4)

• Xử lý sơ bộ mẫu thử: Trước khi tiến hành phân tích định lượng, mẫu thử phải được xử lý sơ bộ bằng các dung môi thích hợp để loại bỏ hoàn toàn các chất không phải là xơ. Bước này cực kỳ quan trọng vì sự hiện diện của các chất ngoại lai sẽ làm sai lệch kết quả cân khối lượng xơ.
• Phương pháp hòa tan chọn lọc: Nguyên tắc cốt lõi của phép phân tích định lượng hóa học là sử dụng một dung môi hóa học đặc hiệu để hòa tan hoàn toàn một thành phần xơ trong hỗn hợp, trong khi thành phần xơ còn lại hoàn toàn không bị hòa tan (hoặc bị ảnh hưởng không đáng kể).
• Xác định khối lượng cặn: Phần cặn không bị hòa tan sau phản ứng hóa học sẽ được lọc, rửa sạch bằng nước hoặc dung môi thích hợp, sấy khô ở nhiệt độ quy định và cân để xác định khối lượng khô tuyệt đối.
• Tính toán kết quả: Hàm lượng phần trăm của từng loại xơ được tính toán dựa trên sự chênh lệch khối lượng trước và sau khi hòa tan. Quá trình tính toán phải áp dụng các hệ số hiệu chỉnh cần thiết để bù đắp cho sự hao hụt khối lượng (nếu có) của thành phần xơ không bị hòa tan trong suốt quá trình xử lý hóa chất.