QUYẾT ĐỊNH

SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ

V/v yêu cầu chấm dứt nuôi con nuôi

Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:

• - Thẩm phán - Chủ toạ phiên họp: Ông Đàm Nhân Trác.
• - Thư ký phiên họp: Ông Phạm Văn Hùng- Thư ký Toà án nhân dân khu vực 11 - Hải Phòng.
• - Đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 11 - Hải Phòng tham gia phiên họp: Bà Nguyễn Thanh Vân - Kiểm sát viên.

Ngày 18 tháng 12 năm 2025, tại trụ sở Toà án nhân dân khu vực 11 - Hải Phòng mở phiên họp để giải quyết việc dân sự thụ lý số 266/2025/TLST-HNGĐ ngày 24 tháng 10 năm 2025 về việc “Yêu cầu chấm dứt việc nuôi con nuôi”, theo Quyết định mở phiên họp số 52A/2025/QÐST-HNGĐ ngày 24 tháng 11 năm 2025 và Quyết định hoãn phiên họp số 01/2025/QÐST - VDS ngày 08/12/2025, gồm những người tham gia tố tụng sau:

• - Người yêu cầu: Bà Phạm Thị C, sinh năm 1968; địa chỉ: Thôn Quang T, xã Trường T, thành phố Hải Phòng.
• - Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:
  • + Cháu Phạm Hải D, sinh ngày 16/12/2013; địa chỉ: Thôn Quang T, xã Trường T, thành phố Hải Phòng.
  • + Anh Phạm Văn Duẩn, sinh năm 1988; địa chỉ: Thôn Quang T, xã Trường T, thành phố Hải Phòng.
  • + Ông Phạm Quyết Thắng, sinh năm 1959; Thôn Quang T, xã Trường T, thành phố Hải Phòng.

(Các đương sự đều vắng mặt).

NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:

Theo đơn yêu cầu và bản tự khai bà Phạm Thị C trình bày: Năm 2016 do bà không có chồng, không có con nên bà có nhận cháu Phạm Hải D, sinh ngày 16/12/2013 con anh Phạm Văn Duẩn và chị Bàn Thị Hương làm con nuôi (anh Duẩn, chị Hương đã sống ly thân từ năm 2015 và đã ly hôn vào năm 2022). Khi anh Duẩn và chị Hương mâu thuẫn đang sống ly thân, ông Phạm Quyết Thắng là bố đẻ anh Duẩn, giúp anh Duẩn trong việc nuôi dưỡng cháu Phạm Hải D. Ngày 07/11/2016 bà được Sở tư pháp tỉnh Hải Dương cấp giấy chứng nhận nuôi con nuôi; chứng nhận bà là mẹ nuôi của cháu Phạm Hải D, sinh ngày 16/12/2013. Sau khi hoàn tất thủ tục nhận nuôi con nuôi, bà đã nuôi cháu Dương được thời gian ngắn đến đầu năm 2017, do bà bị bệnh thường xuyên phải đi điều trị tại bệnh viện nên bà đã gửi cháu Dương cho ông Phạm Quyết Thắng là ông nội cháu Phạm Hải D nuôi dưỡng, chăm sóc vì bố mẹ cháu đã sống ly thân, cháu Dương ở với ông Thắng từ đó đến nay. Nay do sức khỏe của bà một ngày một yếu, mặt khác thời gian qua bà không chăm sóc cháu Dương nên bà làm đơn đề nghị Tòa án giải quyết chấm dứt việc nuôi con nuôi giữa bà và cháu Phạm Hải D. Bà xác định hiện bị bệnh tật, đi lại khó khăn, nên đề nghị Tòa án cho bà được vắng tại phiên họp giải quyết việc dân sự.

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan anh Phạm Văn Duẩn trình bày: Anh xác định cháu Phạm Hải D là con anh và hiện anh đi làm xa, anh ủy quyền cho ông Phạm Quyết Thắng chăm sóc, nuôi dưỡng cháu Phạm Hải D và anh xin vắng mặt tại phiên họp.

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Phạm Quyết Thắng trình bày: Ông là bố đẻ của anh Phạm Văn Duẩn, anh Duẩn kết hôn với chị Bàn Thị Hương, có một con chung là Phạm Hải D, sinh ngày 16/12/2013. Năm 2015, anh Duẩn, chị Hương mâu thuẫn và sống ly thân, anh Duẩn là người nuôi cháu Dương, do anh Duẩn thường xuyên đi làm xa nên anh Duẩn đã ủy quyền cho ông là người trực tiếp nuôi cháu Dương từ năm 2015. Năm 2022, anh Duẩn chị Hương được Tòa án giải quyết ly hôn. Tại quyết định công nhân thuận tình ly hôn và sự thoả thuận của các đương sự số 39/2022/QÐST-HNGĐ ngày 31/2/2022 của Tòa án nhân dân huyện Gia Lộc, anh Duẩn là người trực tiếp nuôi con Phạm Hải D. Trong thời gian ông nuôi cháu Dương, năm 2016 bà Phạm Thị C là người cùng thôn, không có chồng và không có con nên đã đặt vấn đề nhận cháu Phạm Hải D làm con nuôi, vì lúc đó bà Cải là hộ nghèo nên ông đồng ý để cháu Dương làm con nuôi trên giấy tờ để cháu Dương được bảo hiểm và được miễn học phí. Ngày 07/11/2016, Sở tư pháp tỉnh Hải Dương cấp giấy chứng nhận nuôi con nuôi cho bà Cải (tên mẹ nuôi là Phạm Thị C, tên con nuôi là Phạm Hải D). Chứng nhận bà Cải là mẹ nuôi của cháu Phạm Hải D, sinh ngày 16/12/2013. Sau khi hoàn tất thủ tục nhận nuôi con nuôi, bà Cải không phải nuôi cháu Dương mà ông vẫn là người nuôi cháu, thỉnh thoảng bà Cải có quan tâm thăm hỏi. Do bà Cải bị bệnh thường xuyên phải đi điều trị tại bệnh viện nên cháu Phạm Hải D ông vẫn chăm sóc, nuôi dưỡng. Ông là người nuôi cháu Dương từ khi anh Duẩn, chị Hương sống ly thân năm 2015 đến khi ly hôn và đến nay. Nay do sức khỏe của bà Cải yếu, mặt khác bà Cải không trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng cháu Dương nên nay bà Cải làm đơn đề nghị Tòa án giải quyết chấm dứt việc nhận nuôi con nuôi giữa bà Cải và cháu Phạm Hải D ông đồng ý và ông nhận ủy quyền của anh Duẩn, ông sẽ nuôi cháu Phạm Hải D thay anh Duẩn trong thời gian anh Duẩn vắng nhà. Hiện nay anh Duẩn làm thuê tại Miền Nam không có mặt tại địa phương nên không thể đến Tòa án làm việc được, chị Hương cũng đi lấy chồng khác và ở Tuyên Quang, ông không biết địa chỉ, khi ly hôn anh Duẩn là người trực tiếp nuôi con, chị Hương không nuôi con nên cũng không có ý kiến gì. Ông đề nghị Tòa án giải quyết theo yêu cầu của bà Cải, để bà Cải yên tâm chữa bệnh. Ông sẽ thay anh Duẩn chăm sóc cháu Dương trong thời gian anh Duẩn không có nhà. Do điều kiện ở xa, đi lại khó khăn nên ông đề nghị Tòa án cho ông được vắng tại phiên họp giải quyết việc dân sự.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 11 - Hải Phòng tham gia phiên họp phát biểu ý kiến về việc tuân theo pháp luật tố tụng của Thẩm phán, Thư ký và của những người tham gia tố tụng là đúng quy định của Bộ luật Tố tụng Dân sự và đề nghị Toà án căn cứ khoản 5 Điều 29; điểm 1 khoản 2 Điều 39; Điều 35; Điều 370 Bộ luật Tố tụng dân sự sửa đổi năm 2025; Điều 10; khoản 1 Điều 27 Luật nuôi con nuôi năm 2010; Điều 78 Luật hôn nhân gia đình; Luật phí và lệ phí số 97/2015/QH13 ngày 25/11/2015; điểm đ khoản 1 Điều 12, Điều 14 Nghị Quyết 326/2016/UBTVQH 14 ngày 30/12/2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án của Ủy ban thường vụ Quốc hội:

• - Chấp nhận đơn yêu cầu chấm dứt việc nuôi con nuôi của bà Phạm Thị C.
• - Tuyên bố: Chấm dứt việc nuôi con nuôi giữa bà Phạm Thị C, sinh năm 1968 đối với cháu Phạm Hải D, sinh ngày 16/12/2013, cùng cư trú: Thôn Quang T, xã Trường T, thành phố Hải Phòng.
• Quyền và nghĩa vụ giữa mẹ nuôi bà Phạm Thị C với con nuôi cháu Phạm Hải D chấm dứt kể từ ngày quyết định chấm dứt nuôi con nuôi của Tòa án có hiệu lực.
• Quyền và nghĩa vụ giữa cha, mẹ đẻ anh Phạm Văn Duẩn và chị Bàn Thị Hương với con đẻ cháu Phạm Hải D được khôi phục kể từ thời điểm quan hệ nuôi con nuôi chấm dứt.
• Tạm giao cháu Phạm Hải D cho ông Phạm Quyết Thắng trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng cháu Dương trong thời gian anh Duẩn đi vắng.
• - Lệ phí: Bà Phạm Thị C được miễn nộp tiền lệ phí giải quyết việc dân sự.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

[1] Bà Phạm Thị C có đơn yêu cầu chấm dứt việc nuôi con nuôi đối với cháu Phạm Hải D, bà Phạm Thị C và cháu Phạm Hải D đều cư trú tại thôn Quang T, xã Trường T, thành phố Hải Phòng, yêu cầu này thuộc thẩm quyền giải quyết của Toà án nhân dân khu vực 11 - Hải Phòng theo quy định tại khoản 5 Điều 29; điểm 1 khoản 2 Điều 39; Điều 35 của Bộ luật Tố tụng Dân sự năm 2015 sửa đổi, bổ sung năm 2025.

[2] Bà Phạm Thị C có nhận cháu Phạm Hải D, sinh ngày 16/12/2013 (con đẻ của anh Phạm Văn Duẩn và chị Bàn Thị Hương), quê quán tại thôn Quang T, xã Trường T, thành phố Hải Phòng làm con nuôi, thể hiện tại các chứng cứ: Lời khai của người yêu cầu giải quyết việc dân sự, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan; Giấy chứng nhận nuôi con nuôi số 01 ngày 07/11/20216 của Sở tư pháp tỉnh Hải Dương cấp cho bà Cải (tên mẹ nuôi là Phạm Thị C, tên con nuôi là Phạm Hải D). Biên bản xác minh tại UBND xã Trường Tân, thành phố Hải Phòng. Từ thời gian nhận nuôi đến nay, hai bên không có mâu thuẫn; tuy nhiên, do bà Cải bị bệnh, sức khỏe yếu nên không thực hiện đầy đủ quyền và nghĩa vụ của cha mẹ nuôi đối với con nuôi. Nay bà Cải không thể tiếp tục nhận cháu Phạm Hải D làm con nuôi được, nên bà Cải đề nghị chấm dứt việc nuôi con nuôi với cháu Dương.

[3] Xét thấy, lý do của việc bà Cải yêu cầu chấm dứt việc nuôi con nuôi là do bà bị bệnh, sức khỏe yếu; mặt khác, sau khi làm thủ tục nhận nuôi con nuôi bà không trực tiếp nuôi cháu Dương, việc nuôi cháu Dương là do ông Phạm Quyết Thắng là ông nội của cháu trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng (từ khi bố mẹ cháu ly thân năm 2015) đến nay. Lý do và đề nghị này được những người có liên quan là anh Phạm Văn Duẩn, ông Phạm Quyết Thắng đồng ý. Do đó, xét thấy yêu cầu Tòa án chấm dứt việc nuôi con nuôi của bà Cải với cháu Dương là có căn cứ, phù hợp với quy định tại khoản 1 Điều 27 Luật nuôi con nuôi; Điều 78 Luật Hôn nhân và gia đình nên chấp nhận.

[4] Ngoài ra người yêu cầu giải quyết việc dân sự, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan không có yêu cầu gì khác, nên không xem xét.

[5] Về lệ phí giải quyết việc dân sự: Bà Phạm Thị C được miễn nộp tạm ứng lệ phí, lệ phí giải quyết việc dân sự do thuộc trường hợp người khuyết tật theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 12, Điều 14 Nghị Quyết 326/2016/UBTVQH 14 ngày 30/12/2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án của Ủy ban thường vụ Quốc hội.

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 5 Điều 29; điểm 1 khoản 2 Điều 39; Điều 35; Điều 370; điều 371, 372 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015; sửa đổi, bổ sung năm 2025; Điều 10; khoản 1 Điều 27 Luật nuôi con nuôi năm 2010; Điều 78 Luật hôn nhân gia đình; điểm đ khoản 1 Điều 12, Điều 14 Nghị Quyết 326/2016/UBTVQH 14 ngày 30/12/2016 quy định về án phí và lệ phí Tòa án.

1. Chấp nhận đơn yêu cầu chấm dứt việc nuôi con nuôi của bà Phạm Thị C.
2. Tuyên bố: Chấm dứt việc nuôi con nuôi giữa bà Phạm Thị C, sinh năm 1968 đối với cháu Phạm Hải D, sinh ngày 16/12/2013, cùng cư trú: Thôn Quang T, xã Trường T, thành phố Hải Phòng.

   Quyền và nghĩa vụ giữa mẹ nuôi bà Phạm Thị C với con nuôi cháu Phạm Hải D chấm dứt kể từ ngày quyết định chấm dứt nuôi con nuôi của Tòa án có hiệu lực.

3. Quyền và nghĩa vụ giữa cha, mẹ đẻ anh Phạm Văn Duẩn và chị Bàn Thị Hương với con đẻ cháu Phạm Hải D được khôi phục kể từ thời điểm quan hệ nuôi con nuôi chấm dứt.

   Tạm giao cháu Phạm Hải D cho ông Phạm Quyết Thắng trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng cháu Dương trong thời gian anh Duẩn đi vắng.

4. Lệ phí giải quyết việc dân sự: Bà Phạm Thị C là người khuyết tật nên được miễn nộp tiền lệ phí giải quyết việc dân sự.
5. Về quyền kháng cáo của đương sự: Đương sự được quyền kháng cáo quyết định giải quyết việc dân sự trong hạn 10 ngày kể từ ngày nhận được quyết định hoặc ngày niêm yết quyết định.