Giới thiệu chung về Công văn 34395/CHQ-GSQL năm 2025

Công văn 34395/CHQ-GSQL do Cục Hải quan ban hành năm 2025 là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng nhằm thống nhất quy trình thực hiện thủ tục hải quan đối với hình thức xuất khẩu, nhập khẩu tại chỗ. Văn bản tập trung tháo gỡ các vướng mắc phát sinh trong thực tế, làm rõ các điều kiện pháp lý, quy trình khai báo tờ khai, nghĩa vụ thuế và công tác giám sát hải quan đối với hoạt động mua bán hàng hóa đặc thù này.

Các nội dung trọng tâm và hướng dẫn chi tiết tại Công văn 34395/CHQ-GSQL

- Đối tượng và điều kiện áp dụng hình thức xuất nhập khẩu tại chỗ

• Hàng hóa của doanh nghiệp nội địa bán cho thương nhân nước ngoài nhưng được chỉ định giao hàng cho doanh nghiệp khác tại Việt Nam.
• Hàng hóa của doanh nghiệp Việt Nam mua của thương nhân nước ngoài nhưng được chỉ định nhận hàng từ một doanh nghiệp khác tại Việt Nam.
• Hàng hóa mua bán giữa doanh nghiệp nội địa với doanh nghiệp chế xuất, doanh nghiệp trong khu phi thuế quan.
• Yêu cầu bắt buộc về hợp đồng: Phải có điều khoản chỉ định giao nhận hàng hóa tại Việt Nam rõ ràng, hợp pháp giữa các bên liên quan trong chuỗi giao dịch.

- Quy trình và thủ tục khai báo hải quan đối với bên xuất khẩu tại chỗ

• Người khai hải quan phía xuất khẩu thực hiện khai thông tin tờ khai hải quan xuất khẩu tại chỗ theo đúng mã loại hình quy định trên hệ thống thông quan tự động.
• Hồ sơ hải quan bao gồm: Tờ khai hải quan xuất khẩu, hợp đồng mua bán hoặc hợp đồng gia công có chỉ định giao hàng tại Việt Nam, hóa đơn thương mại, chứng từ vận chuyển hoặc chứng từ giao nhận hàng hóa nội địa.
• Thời hạn hoàn thành thủ tục: Doanh nghiệp xuất khẩu phải thực hiện thủ tục hải quan trong thời hạn quy định kể từ ngày giao hàng hóa cho người nhập khẩu để đảm bảo tính liên tục của chuỗi thủ tục.

- Quy trình và thủ tục khai báo hải quan đối với bên nhập khẩu tại chỗ

• Người khai hải quan phía nhập khẩu thực hiện khai thông tin tờ khai hải quan nhập khẩu tại chỗ tương ứng sau khi tờ khai xuất khẩu đã được thông quan hoặc giải phóng hàng.
• Hồ sơ hải quan phía nhập khẩu: Tờ khai hải quan nhập khẩu, hóa đơn thương mại, chứng từ giao nhận hàng hóa có xác nhận của hai bên, văn bản chỉ định giao hàng của thương nhân nước ngoài.
• Doanh nghiệp nhập khẩu phải chịu trách nhiệm kiểm tra tính đồng nhất về thông tin hàng hóa (số lượng, chủng loại, trị giá) so với tờ khai xuất khẩu đối ứng của đối tác.

- Chính sách thuế và quản lý thuế đối với hàng hóa xuất nhập khẩu tại chỗ

• Nghĩa vụ thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu: Xác định rõ đối tượng chịu thuế và các trường hợp được miễn thuế, giảm thuế hoặc không chịu thuế theo quy định của Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu hiện hành.
• Thuế giá trị gia tăng (GTGT): Hướng dẫn áp dụng thuế suất thuế GTGT đối với hàng hóa xuất khẩu tại chỗ (thường là 0% nếu đáp ứng đủ điều kiện về hồ sơ, chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt) và thuế GTGT khâu nhập khẩu đối với hàng hóa nhập khẩu tại chỗ.
• Yêu cầu về chứng từ thanh toán: Phải thực hiện thanh toán qua ngân hàng theo đúng quy định của pháp luật về quản lý ngoại hối để được hưởng các ưu đãi về thuế và hoàn thuế.

- Công tác giám sát hải quan và kiểm tra sau thông quan

• Cơ quan hải quan tăng cường công tác kiểm tra, giám sát đối với các lô hàng xuất nhập khẩu tại chỗ nhằm ngăn chặn hành vi gian lận thương mại, chuyển giá hoặc lợi dụng chính sách để trốn thuế.
• Doanh nghiệp có nghĩa vụ lưu trữ đầy đủ hồ sơ, chứng từ, sổ sách kế toán liên quan đến giao dịch xuất nhập khẩu tại chỗ trong thời hạn quy định để phục vụ công tác kiểm tra sau thông quan khi có yêu cầu.
• Xử lý nghiêm các trường hợp khai sai mã loại hình, khai khống tờ khai hoặc không thực hiện đúng quy trình giao nhận hàng hóa thực tế trên thực địa.

Đánh giá và lưu ý áp dụng thực tế

Công văn 34395/CHQ-GSQL năm 2025 mang tính chất hướng dẫn nghiệp vụ chi tiết, giúp các Chi cục Hải quan địa phương và cộng đồng doanh nghiệp thống nhất cách hiểu và thực hiện. Doanh nghiệp cần chủ động rà soát quy trình giao nhận, hoàn thiện hệ thống chứng từ thanh toán và phối hợp chặt chẽ với đối tác liên quan để đảm bảo tính hợp pháp, hạn chế tối đa rủi ro pháp lý và thuế trong quá trình thực hiện thủ tục xuất nhập khẩu tại chỗ.